Çocuklarda Teknoloji Bağımlılığı

Çocuklarda Teknoloji Bağımlılığı

Çocukların artık sokaklarda değil de ekran başlarında büyümeleri birçok kişinin dikkatini çekiyordur. Evet, devir artık teknoloji devri ama çocukların teknoloji kullanımı ne kadar doğru? Bu aşırı teknoloji kullanımı bir teknoloji bağımlılığı olabilir mi?

Teknoloji bağımlılığı nedir?

Teknolojinin aşırı kullanımının önüne geçilemediği, internetten yoksun kalındığında gergin davranışların gerçekleştiği ve sosyal hayatı etkileyen davranışsal bir bağımlılıktır. Yaklaşık olarak her yüz kişiden biri teknoloji bağımlısıdır.

Teknoloji bağımlılığının belirtileri nelerdir?

Yalnızca birkaç dakika diyerek ekran başında saatler harcamak, çevredekilere ekran karşısında geçirilen vakit hakkında yalan söylemek, uzun süre bilgisayar kullanımı sonucu fiziksel sorunlar yaşamak, insanlarla yüz yüze konuşmak yerine internet üzerinden konuşmayı tercih etmek, internete girmek için yapılması gereken işleri ertelemek, gece geç saatlere kadar ekran başında olmak, teknolojiden uzak kalınınca gergin ve boşlukta hissetmek teknoloji bağımlılığının belirtileridir. (Yazılan bu belirtiler teşhis ve tanı amaçlı değil, bilgilendirme amaçlıdır.)

Teknoloji bağımlılığının sebepleri nelerdir?

Teknoloji bağımlılığı neden oluyor diye sorduğumuzda ise karşımıza, öncelikle çocuğu birçok konuda etkileyen ailesi gelmektedir. Çocuklar anne babalarını örnek alırlar. Ebeveyni yoğun şekilde teknoloji kullanan çocuğun ebeveynlerini örnek alarak ekran başında saatler geçirmesi şaşırtıcı değildir. Çünkü çocuklar için anne babaları en önemli rol modeldir ve onları taklit ederler. Teknoloji bağımlılığının sebeplerinden bir diğeri de kullanılan uygulamaların kişilere haz verecek şekilde programlanmasıdır. Örneğin bilgisayar oyunlarda çocukların ödül kazanmaları, haz almalarını sağlar ve çocuk haz almak için oyun oynamaya devam eder. Yetişkinler için düşünecek olursak da sosyal medya uygulamalarındaki beğeni sayısı, kişi için bir ödüldür ve kişileri fotoğraf paylaşmaya yani uygulamada aktif tutmaya yardımcı olur. Teknoloji bağımlılığı bunların yanı sıra toplumsal sebeplerden dolayı da yaşanır. Örneğin arkadaşları arasında bir oyunun yaygınlaştığını öğrenen çocuk da o oyunu oynamaya başlayacaktır ve okulda sürekli o oyundan bahsetmeleriyle birlikte eve döndüklerinde daha fazla oyun oynamaya devam edeceklerdir.

Teknoloji bağımlılığının zararları nelerdir?

Teknoloji bağımlılığının zararları hem fiziksel hem de sosyal alanlarda olur. Fiziksel olarak duruşta bozukluk, elde uyuşukluk, halsizlik, gözlerde yanma ve boyunda ağrılar yaşanır. Sosyal alanda da kişi kendini yavaş yavaş sosyal hayattan izole etmeye başlar, sorumluluklarını yerine getirmemekle birlikte okul yaşantısında sorunlar baş gösterir, zamanı kullanmakta sorun yaşayan çocuk yemek yemekten dahi ödün verebilir. Yeme ve uyku bozukları yaşanabilir.

Teknoloji bağımlılığında ebeveynlerin rolü nedir?

Teknoloji bağımlılığının hayat kalitesini düşürdüğü bu kadar ortadayken anne babalar ne gibi hatalar yapıyor olabilirler? İlk hata sık gördüğümüz bir hata olabilir: çocuğa teknolojik aleti susturmak için vermek, yani teknolojik aleti çocuk bakıcısı gibi kullanmak. İkinci hata, çocuğu masaya çağırmak yerine teknolojik aletle bulunduğu ortama yemek servisi yapmaktır. Diğer hata ise ev düzeninin teknolojik alet merkezli olmasıdır.

İdeal teknoloji kullanımı nedir?

2 yaş öncesinde: online görüşmeler hariç teknolojik alet verilmemelidir. Okulöncesi yaş grubunda: günde 30 dakika İlkokul yaş grubunda: günde 45 dakika Ortaokul yaş grubunda: günde 1 saat Lise çağında: günde 2 saat

  • Bu verilen saatler ödev için bilgisayar kullanıldığı sürelerin dışındadır.
  • Hafta sonu biraz daha müsamaha gösterilebilir.

Teknoloji bağımlılığını önlemek için neler yapılabilir?

Teknoloji bağımlılığını önlemek için yapılması gerekenlerin başında çocukla etkili bir iletişim kurarak teknolojik alet kullanım süresi hakkında konuşmak gelir. Çocuğa ‘sence bir günde ne kadar bilgisayar oyunu oynamalısın?’ sorusuna, çocuk zaten uçuk bir zaman söylemeyecektir. Onun da fikrini alarak bir kural belirlemek, kurala uymasını sağlayacaktır. Bir kural belirleyip çocuğun kurala öylece uymasını beklemek ise doğru değildir. Çocuğun oyun süresine belli süreler kala uyarılması, geçirdiği süre hakkında bilinçli olmasını ve vakti geldiğinde oyununu daha kolay bırakmasını sağlayacaktır. Yapılması gereken diğer şey çocuğun bilgisayar oyununa alternatif olarak eğlenceli anlar yaşamasını sağlamaktır. Bunlar aile ile vakit geçirmek, sohbet etmek olabilir. Çocuğa gerçek sosyalleşmeler yaşatmak, yetenek ve ilgilerine uygun spor/sanat dallarıyla ilgilenmesini sağlamak, yapmak isteyip fırsat bulamadığı aktiviteleri yapmasına ortam hazırlamak yapılabilecek diğer şeyler arasında. Bunların yanı sıra haftalık plan yaparak vaktini planlaması faydalı olacaktır.

Tüm bunları yapmanıza rağmen çocuğunuzu, aşırı internet kullanımından koruyamıyor olabilirsiniz. Ya da bu yazanları uygulamakta da zorlanıyor olabilirsiniz. Ayrıca çocuğunuzun aşırı internet kullanımının altında yatan başka sebepler olabilir. İdeal teknoloji kullanımı için Terapi Koltuğu™ uzmanlarından yardım alabilirsiniz.